دانشگاه ادیان و مذاهب
  ورود به سامانه
نام کاربری
 
وب سایت دانشگاه
سامانه جامع آموزش
سامانه آموزش مجازی
پست الکترونیک
کلمه عبور
AR EN FA
 
آخرین مطالب
اندیشمند فرانسوی در بازدید از دانشگاه ادیان و مذاهب:
دانشگاه ادیان و مذاهب یک جهان است
ریاست دانشگاه در آیین آغاز دوره‌های شیعه‌شناسی و مطالعات زن:
دانشگاه ادیان و مذاهب متعلق به همه انسان‌ها است
حجت‌الاسلام والمسلمین حمیدرضا مطهری؛
میلاد ائمه(ع) را همانند شهادت گرامی بداریم
دکتر شریعتمداری در گفتگو با ایکنا؛
غدیر و امامت؛ منادی تفاهم و همدلی
حجت‌الاسلام والمسلمین سید ابوالحسن نواب؛
این هنر دانشگاه ادیان و مذاهب است که حدیث غدیر را تبیین کند
مشاور رسانه‌ای رئیس دانشگاه ادیان و مذاهب:
مدرسه جهانی اميرالمؤمنين(ع) را برای تربیت بشر جدی بگیریم

نقد و بررسی منهج اجتهادی قرطبی و اردبیلی در آیات الاحکام

 
تاریخ انتشار: 1397/12/21    

نقد و بررسی منهج اجتهادی قرطبی و اردبیلی در آیات الاحکام

جلسه دفاع از رساله دکتری دانشجو غلامرضا گودرزی طائمه با عنوان «نقد و بررسی منهج اجتهادی قرطبی و اردبیلی در آیات الاحکام (با تأکید بر سوره مبارکه نور)» روز سه‌شنبه 21 اسفندماه 1397 برگزار شد.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه، در جلسه دفاع از رساله دکتری دانشجو غلامرضا گودرزی طائمه با عنوان «نقد و بررسی منهج اجتهادی قرطبی و اردبیلی در آیات الاحکام (با تأکید بر سوره مبارکه نور)»، دکتر خالد الغفوری به عنوان استاد راهنما، حجج اسلام دکتر رضا اسلامی و دکتر محمد فاکر میبدی به عنوان استادان مشاور و حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر محمدرسول آهنگران، دکتر اسدالله رضایی و دکتر محمد میرزایی به عنوان استادان داور حضور داشتند.

 

در چکیده این رساله آمده است:

این پژوهش در بیان پاسخ به این سوال است که شاخصه‌های روش اجتهادی قرطبی و اردبیلی به‌ویژه در آیات فقهی سوره نور کدام‌اند؟ و این‌که منابع اجتهاد و استنباط و ادله و ابزار استنباط فقهی از دیدگاه آنها و نیز میزان توجه قرطبی و اردبیلی به نظرات و آثار سایر فقها و نکات اشتراک و افتراق میان قرطبی و اردبیلی در روش استنباط احکام فقهی سوره نور کدام است؟

تحقیق مذکور به روش کتابخانه‌ای و با ماهیت توصیفی ـ تحلیلی صورت پذیرفته، که از دستاوردهای آن می‌توان به مشخص نمودن منابع اصلی و تبعی قرطبی و اردبیلی در اجتهاد و استنباط احکام و نیز ادله و ابزار فقهی هرکدام از این دو مفسر و فقیه و نیز کم و کیف تمسک به منابع اصلی و تبعی و رتبه هرکدام از آنها از منظر دو ایشان به صورت مستدل و با ارائه شواهد و مستندات پی برد.

هم‌چنین در بررسی جزئیات و کم و کیف منابع اصلی و تبعی از قبیل: «کتاب عزیز ـ سنت ـ اجماع ـ دلیل عقل ـ قیاس ـ استحسان ـ مصالح مرسله ـ سدّ ذرایع ـ عرف ـ شرع من قبلنا و مذهب صحابی» نکات اشتراک و افتراق قرطبی و اردبیلی و نیز دقت و عمق یا عدم دقت و عمق منابع شیعه و اهل تسنن در هریک از این موارد روشن شده است.

پررنگ بودن اجماع صحابه و مذهب صحابی نزد قرطبی و کم‌رنگ بودن دلیل عقل تا به حدی است که منابع اصلی چون قرآن و سنت را نیز گاهی تحت‌الشعاع خود قرار داده و مسیر استنباط احکام را کاملاً مختل نموده است، حال آن‌که اردبیلی در سراسر زبدۀ البیان دلیل عقل و نقل را در استنباط احکام فقهی بارها مورد استفاده قرار داده است. هرچند اجماع از نظر او مطابق با نظر فقهای شیعه بوده و گاهی در تحقق انعقاد یک اجماع تردید کرده است.، علیرغم اختلاف دو فقیه بزرگ در تمسک به منابع ظنی چون (قیاس ـ استحسان ـ مصالح مرسله ـ سدّ ذرایع) مع‌ذلک نکات اشتراک قابل توجهی در استنباط احکام و کم و کیف و رتبه منابع اصلی و تبعی و نیز سایر موارد مؤثر در اجتهاد فقهی چون مقاصد شریعت و اصولی چون استصحاب، بردائت و احتیاط و برخی قواعد فقهی وجود دارد که به آنها پرداخته شده است.

تتبع قرطبی در اشاره به اقوال فقهای اهل‌تسنن زیاد و بحث مقارن او در حد مذاهب آنهاست، در حالی‌که زبدۀ البیان به جای تکیه بر اقوال بیشتر به تفاسیر مجمع البیان کشاف، و انوار التنزیل تکیه داشته و بحث مقارنه اردبیلی همه مذاهب را در بر می‌گیرد، از جمله تفاوت‌ها این‌که اردبیلی آزاداندیش بوده و با جرأت نظر خود را ولو آن‌که خلاف مشهور باشد ابراز می‌نماید، در حالی‌که این پدیده از قرطبی مشاهده نمی‌شود.


برچسب ها : غلامرضا گودرزی طائمه, رساله دکتری

نظرات
نام *
پست الکترونیک *
متن *

دانشگاه ادیان و مذاهب


نشانی: ایران - قم - پردیسان
تلفن: 32802610 25 98+
فکس: 32802627 25 98+
کد پستی: 3749113357
صندوق پستی: 37185 - 178
پست الکترونیکی: info@urd.ac.ir
سامانه پیامکی: 3000135789

دانشکده ها

دانشکده شیعه شناسی
دانشکده ادیان
دانشکده مذاهب
دانشکده فلسفه
دانشکده زن و خانواده
دانشکده عرفان
دانشکده مجازی

خدمات فناوری اطلاعات

سامانه جامع آموزش
سامانه آموزش مجازی
سامانه پذیرش دانشجو
سامانه اتوماسیون اداری
پست الکترونیک
جستجو در کتابخانه
کتابخانه دیجیتال

بیانیه رسالت

دانشگاه ادیان و مذاهب، نخستین دانشگاه تخصصی ادیان و مذاهب در ایران، برخاسته از حوزه علمیه، ضمن شناخت ادیان و مذاهب و تعامل و گفت و گو با پیروان آنها با تکیه بر مشترکات، در جهت همبستگی انسانی، تقویت صلح، کاهش آلام بشری، گسترش معنویت و اخلاق و معرفی عالمانه اسلام بر اساس آموزه های اهل بیت علیهم السلام به پژوهش و تربیت نیروی انسانی متخصص اقدام می نماید.

طراحی، توسعه و پشتیبانی: کویر سبز